کشف دو گور جمعی دیگر در «سنجار» عراق

برگزاری تظاهرات گسترده ضد صهیونیستی در مکزیک

استفاده صهیونیست‌ها از گازهای مشکوک علیه مردم فلسطین

انبار سلاح و مهمات ارتش عربستان در نجران منهدم شد

انتشار خبر ورود نیروهای چینی در سوریه تکذیب شد

پیشروی ارتش سوریه در مرزهای اداری استان ادلب

برگزاری تظاهرات فلسطینیان علیه ترامپ درکرانه باختری

ادامه پیشروی‌های ارتش یمن و انصارالله در «الخوخه» یمن

هلاکت ۱۰ داعشی در مرز بین دیاله و صلاح‌الدین

تظاهرات «میلیون‌ها نفر برای قدس» در غزه

برگزاری تظاهرات ضد آمريکايي در هند

حملات جنگنده های رژیم صهیونیستی به نوار غزه

دیدار ولی‌عهدهای سعودی و اماراتی با سران «اخوان المسلمین» یمن

نشست امنیتی 3 جانبه ترکیه، آمریکا و عراق در آنکارا

پیشروی مهم ارتش سوریه در غوطه غربی دمشق از دو محور+نقشه

آزادسازی ارتفاعات «السیرتیل» در جنوب شرق ادلب سوریه

شهادت پیرزن فلسطینی در اریحا پس از حمله نظامیان اسرائیلی به منزلش

آخرین تحولات میدانی مربوط به جبهه‎های داخلی یمن

هشدار پیشمرگه در خصوص بازگشت داعش

آموزش تبلیغات و کانال داری در تلگرام

دوشنبه ۱۷ مهر ۱۳۹۶ - ۲۲:۰۳
کد مطلب: ۷۸۹۱۳
داخلی آرشيو خبر صفحه اخبار سایر رسانه‌ها
تبعات خروج يک جانبه آمریکا از برجام
تبعات خروج يک جانبه آمریکا از برجام
خروج احتمالی و یکجانبه آمریکا از برجام، ضمن آنكه نظام منع گسترش تسلیحات هسته ای را بی اعتبار خواهد كرد، اعتماد دیگر کشورها به راهكار دیپلماسی برای حل بحران های جهانی را از بين می برد و ديگران برای معاهدات بين المللی ارزشی قائل نخواهند شد.
جبهه جهانی مستضعفین - باتوجه به اینكه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریكا قرار است هفته آینده تصمیم نهایی واشنگتن برای خروج یا باقی ماندن در برجام را اعلام كند، از هم اكنون گمانه زنی ها درباره خروج احتمالی آمریكا از برجام قوت گرفته است. ترامپ که از ماه ها پیش به ‌دنبال راهی برای خروج از توافق هسته ای ایران و ۱+۵ بود، به ‌دلیل مخالفت مقامات وزارت خارجه و نمایندگان دموکرات، برجام را لغو نکرد و با اعمال تحریم ‌ها به بهانه‌ های مختلف درصدد اتضعیف برجام برآمد و در هفته های اخیر به كرات مدعی شده، که ایران روح و متن برجام را نقض كرده است و به این بهانه واهی قصد خروج از برجام را دارد. ترامپ چه در دوران تبلیغات انتخاباتی و چه در دوران ۹ ماهه ریاست جمهوری خود بارها از برجام به عنوان بدترین توافق تاریخ یاد كرده و مدعی شده كه این توافق منافع آمریكا و متحدانش را تامین نكرده است.

واشنگتن درحالی مدعی است، كه ایران روح و متن برجام را نقض كرده كه آژانس بین المللی انرژی اتمی در گزارشهای متعدد خود پایبندی ایران به تعهداتش در برجام را تایید كرده است ولی آمریكا برخلاف تعهدات خود عمل كرده و به جای رفع تحریم ها و برداشتن موانع تجارت با ایران، جلوی مبادلات بین المللی با ایران را گرفته و عملا در راستای نقض برجام گام برداشته است.

هر چند كنگره آمریكا در دست جمهوری خواهان طرفدار ترامپ است و در نگاه اول به نظر می رسد، زمینه برای خروج آمریكا از برجام فراهم است لیكن در بین نمایندگان جمهوری خواه نیز افرادی وجود دارند كه موافق برجام هستند، هر چند همزمان از اعمال فشارهای بیشتر علیه ایران نیز حمایت می كنند. بنابراین بسیاری از تحلیلگران پیش بینی می كنند، كه در صورت تصمیم ترامپ برای خروج از برجام رای كنگره برای این منظور ناكافی خواهد بود.

اگرچه شواهد و اظهارات ترامپ نشان می دهد، احتمالا واشنگتن از برجام خارج شود اما مقامات سابق این كشور نسبت به تبعات این اقدام هشدار می دهند. ارنست مونیز، وزیر پیشین انرژی آمریکا و از مذاکره کنندگان اصلی توافق هسته ای ایران و ۱+۵ اخیرا گفته است، كه پشت کردن آمریکا به برجام مایه شرمساری و اقدامی بسیار خطرناک برای واشنگتن خواهد بود و آمریکا را منزوی خواهد کرد. دیگر مقامات این كشور و حتی کارشناسان نیز چنین نظری دارند و بر این باورند كه در صورت نقض عهد یکجانبه آمریکا، دیگر کشورهای طرف مذاکره با ایران برای تحمیل تحریم ها بر تهران با واشنگتن همراهی نخواهند کرد و همین مسئله به انزوای آمریکا خواهد انجامید. هر چند خروج آمریكا از برجام تبعات حقوقی برای این كشور در پی ندارد؛ اما باتوجه به ماهیت بین المللی این توافق كه به تایید شورای امنیت سازمان ملل نیز رسیده است برای امریكا در عرصه جهانی پیامدهای سیاسی به دنبال خواهد داشت.

بی اعتبار شدن وجهه واشنگتن

هرچند ترامپ شخصا مخالف برجام بوده و گزینه خروج از آنرا روی میز دارد؛ اما بسیاری از مقامات وزارت خارجه و نمایندگان كنگره چنین ریسكی را نخواهند پذیرفت و چرا که هزینه بین المللی و وجهه سیاسی کنگره را زیر سوال می برد. چرا که تمام کشورها و نهادهای بین المللی، برجام را به عنوان راهکار برد-برد در رفع مشکل هسته ای ایران می دانند، از اینرو خروج یکجانبه آمریکا، تبعات سیاسی زیادی برای آمریكایی ها ایجاد خواهد کرد.

هشدار مقامات سابق و فعلی آمریكا نسبت به خروج از برجام حاكی از پیامدهای زیانباری است، كه متوجه وجهه و جایگاه این كشور در جهان است. آمریكایی كه ادعای رهبری جهان را در سر می پروراند، نمی تواند با شانه خالی كردن از زیر بار تعهدات خود كشورهای دیگر را در جرگه رهبری خود جمع كند. زیرا هیچ كشوری آمریكا را به عنوان كشور پایبند به تعهدات نمی پذیرد.

خروج آمریكا از برجام به معنای نقض قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل است و حاكمیت آمریكا را زیر سوال می برد. به عبارتی، نقض صریح قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل وجهه آمریكا در جامعه جهانی را خدشه دار می کند و دست این کشور در بقیه توافقنامه ها و مذاکرات بین المللی را نیز خالی خواهد کرد.

از طرفی، اثرگذاری ادعایی تحریم های پیشین غرب علیه ایران به دلیل توانایی رهبری و هدایت دولت پیشین آمریکا در همسو کردن کشورهای جهان جهت تحریم ایران بود؛ اما در صورت خروج آمریکا از برجام، قطعا این کشور اثرگذاری سابق را نخواهد داشت و نمی تواند اجماع جهانی جدید در تحریم ایران ایجاد کند. حتی آمریكا با این اقدام همكاری های نسبی چین و روسیه به عنوان اعضای دارای حق وتو را نیز از دست خواهد داد و باتوجه به نزدیكی سیاست های چین و روسیه به ایران، این كشورها تبعیت كمتری از سیاست های آمریكا خواهند داشت. اقدام یكجانبه واشنگتن سبب می شود حتی گروه هایی مثل طالبان هم كه آمریكا سعی دارد آنها را برای رسیدن به توافق با دولت افغانستان به پای میز مذاكره بكشاند برای وعده های توخالی مقامات آمریكایی تره خورد نكنند.

الگوی برجام نشان داد، که آمریکا به اصول و قواعد حاکم بر نظام بین الملل ارزشی قائل نیست و تنها قوانین داخلی را بر هر چیزی ارجح می داند، و همین مسئله نشان از بی اعتمادی و بی اعتباری آمریکا در نظام بین الملل است.

مقامات دولت باراك اوباما، رئیس جمهور سابق آمریكا كه برجام را توافقی مناسب برای صلح جهانی توصیف كرده اند، در ماه های اخیر تلاش زیادی انجام داده اند، تا مانع خروج واشنگتن از این توافق شوند. چرا كه به ادعای آنها برجام، راه دستیابی ایران به سلاح هسته ای را از بین برده است و خروج آمریكا از این توافق، باعث خواهد شد ایران به روند صلح آمیز پیشین خود ادامه دهد و عملا فرض آمریکا نقض شود. چیزی كه وزیر خارجه ایران در هفته های اخیر آنرا مطرح كرده و در صورت خروج واشنگتن، از بازگشت ایران به مسیر قبل از برجام سخن گفته است. در ‌نهایت با خروج آمریکا از برجام، این کشور به‌ عنوان عهدشکن و کشوری غیرقابل ‌اعتماد در جامعه جهانی شناخته خواهد شد.

بی اعتمادی به راهكار دیپلماسی

نقض یکجانبه توافق هسته ای که با تصویب شورای امنیت به سندی بین المللی بدل شد، حاصلی جز انزوای آمریکا در سطح نظام بین الملل و بی اعتمادی دیگر کشورها به دیپلماسی نخواهد داشت و نظام منع گسترش تسلیحات هسته ای را كه سال ها برای آن تلاش شده است، تضعیف خواهد كرد.

همچنین سیاست عهد شكنانه آمریكا در قبال برجام، امید به كارآمدی راهكار دیپلماسی برای حل بحران كره شمالی را از بین خواهد برد. درحالی كه صدر اعظم آلمان اخیرا اجرای مدل برجام را برای حل بحران كره شمالی مطرح كرده است، در صورت نقض برجام از سوی واشنگتن، عملا امید به راهكار سیاسی برای حل این بحران به یاس مبدل خواهد شد. نقض برجام به عنوان سند بین المللی که مورد تایید و تضمین قدرت های جهانی قرار گرفته، رهبران کره شمالی را به هر گونه مذاکره و توافق بی اعتماد کرده و آنها را به سوی یکجانبه گرایی و رفتارهای تهاجمی بیشتر سوق خواهد داد.

همچنانكه رهبر كره شمالی گفته است، برنامه اتمی این كشور را تا رسیدن به توازن واقعی قوا با آمریكا ادامه خواهد داد. این سیاست یعنی تا زمانی كه برنامه های موشكی پیونگ یانگ ادامه دارد رسیدن به راه حل دیپلماتیك غیرممكن است و این نتیجه سیاست های بدعهدی آمریكا در جهان است، كه كره شمالی را به این نتیجه رسانده كه بهترین راه ایستادگی در مقابل واشنگتن ایجاد بازدارندگی اتمی است.

همراه نشدن اروپا با سیاست های آمریكا

خروج یكجانبه آمریكا از برجام به مناسبات این كشور با اتحادیه اروپا نیز آسیب می رساند و دنباله روی اتحادیه اروپا از سیاست های آمریکا را ضعیف می کند. از زمان روی كار آمدن ترامپ مقامات اروپایی هشدار داده اند كه برجام یك توافق یكجانبه نیست كه آمریكا بتواند از آن خارج شود بلكه توافق چندجانبه و بین المللی است، كه همه كشورها در قبال آن مسئولیت دارند. اتحادیه اروپا بارها به وضوح اعلام کرده، كه حتی با فرض خروج آمریکا از برجام، این توافقنامه را حفظ کرده و به آن عمل خواهد کرد، گرچه در تعامل شرکت های اروپایی با ایران مشکلات زیادی به وجود می آید. با این حال، خروج واشنگتن از برجام، شکاف بزرگ در جبهه غرب را به دنبال خواهد داشت که حاصل آن از دست رفتن بخش زیادی از نفوذ آمریکا در اروپا و افزایش انزوای جهانی آن خواهد بود؛ زیرا بیشتر کشورها ترجیح می دهند برجام همچنان ادامه داشته باشد و از رویارویی اجتناب دارند. كشورهای اروپایی نیز كه با سیاست های دمدمی مزاج ترامپ مخالف هستند، تمایل چندانی به تبعیت از دولت جدید آمریكا ندارند و همسو نشدن با سیاست ترامپ در مقابل بحران كره شمالی و ایران حاكی از این است، كه اروپا نمی خواهد زیر دین آمریكا زندگی كند و حتی تلاش اروپایی ها برای تشكیل ناتوی اروپایی مستقل از آمریكا نیز به خوبی این مسئله را بازگو می كند.

پیامد منطقه ای

نقض برجام از سوی آمریكا، بر مسائل منطقه ای نیز تاثیر خواهد گذاشت و مسیر همكاری ها بین ایران و واشنگتن را ناهموار می كند. مقامات آمریكایی ها در حال حاضر به این نتیجه رسیده اند، كه حل بحران سوریه و یمن بدون كمك ایران راه به جایی نخواهد برد و برای برون رفت از این بحرانها نیازمند كمك های ایران هستند، بنابراین، خروج از برجام به نوعی نشان از تداوم سیاست های خصمانه واشنگتن در منطقه است. تشدید تنشها بین ایران و آمریكا نه تنها غرب آسیا را امن نخواهد كرد بلكه به تعمیق بحران ها در منطقه دامن خواهد زد. از طرفی، دولت باراك اوباما كه از طریق برجام به دنبال كاهش تنش ها بین تهران و ریاض بود، نقض برجام ممكن است به تیرگی بیشتر روابط ایران و عربستان در منطقه منجر شود.

ارزیابی نهایی

در مجموع هر چند برخی مقامات ارشد واشنگتن و دموكرات ها سعی دارند مانع از خروج آمریكا از برجام شوند ولی آنچه از زبان ترامپ بیان می شود، به نظر می رسد او تصمیم نهایی برای خروج از برجام را گرفته است. اما دولتمردان تازه بر تخت نشستهآمریکا باید این نكته فراموش نكنند، كه نقض برجام می تواند تهدیدی برای صلح و امنیت جهان باشد. بی اعتمادی کشورها به گفت و گو در حل بحران ها، تضعیف پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته ای، تشدید تنش های منطقه ای، بی اعتباری معاهدات بین المللی، تشدید مسابقه تسلیحاتی از تبعات زیر پا گذاشتن برجام از سوی آمریکایی ها خواهد بود که باید از آن اجتناب کنند.



-iuvmpress
Share/Save/Bookmark